Sắp xếp dữ liệu

Các ý kiến mới nhất

Hỗ trợ trực tuyến

Điều tra ý kiến

Bạn thấy trang này như thế nào?
Đẹp
Bình thường
Đơn điệu
Ý kiến khác

Thống kê

  • truy cập   (chi tiết)
    trong hôm nay
  • lượt xem
    trong hôm nay
  • thành viên
  • Thành viên trực tuyến

    1 khách và 0 thành viên
    Gốc > Tài liệu Âm nhạc; Kỹ năng Đoàn - Đội >

    TRÒ CHƠI MẬT THƯ

    MẬT THƯ

    Bài 1

    MỘT SỐ VẤN ĐỀ CƠ BẢN

     
    Mật thư là nội dung quan trọng trong Trò chơi lớn. Để thực hiện tốt cuộc chơi, các đội viên Đội Trò chơi lớn phải thuần thục kỹ năng giải mã. Để tìm hiểu về mật thư, BBT xin giới thiệu cho các bạn ĐV-TN một số vấn đề cơ bản về mật thư.

    1. Khái niệm
    Mật thư là một văn bản chứa đựng một thông tin hay mệnh lệnh đã được mã hóa để giữ bí mật nội dung. Và chỉ giải mã được bằng những khóa đã quy định trước bởi người gởi và người nhận.
    2. Thực hiện mật thư
    Trong bất cứ trò chơi nào ở trại, mật thư luôn là điều lý thú vì nó mang nhiều tính bất ngờ, nhanh trí, sáng tạo, can đảm và đoàn kết.
    Vì vậy mật thư trong trò chơi phải được thực hiện một cách có tính toán trước về mục đích, nội dung cũng như hình thức.
    Người soạn mật thư và người chơi phải chú ý các điểm sau:
    Chủ đề: Phải nắm vững chủ đề trại hoặc buổi chơi. Các trò chơi, nhất là Trò chơi lớn phải xoay quanh chủ đề trại.
    Địa thế: Để lên phương án cho một Trò chơi lớn và để làm mật thư, phải thám sát đất trại, địa thế chơi và có thể phát họa sơ đồ tiến trình của Trò chơi lớn với các trạm, các điểm gài mật thư.
    Thực hiện: Chọn một trong các dạng mật mã, đặt khóa trước rồi sau đó soạn theo khóa. Làm xong, đọc lại cẩn thận và dịch ra để dò lại xem có sai sót chỗ nào không. Mật thư được thực hiện bằng nhiều cách và trên nhiều vật liệu khác nhau như: lá cây, thân cây, giấy, đất, gạch,... nhưng phải luôn luôn đảm bảo được hình thức và nội dung của mật thư. Và luôn giữ bí mật nội dung mật thư đến phút cuối cùng.
    2. Giấu mật thư
    Dấu hiệu chỉ nơi có mật thư: phải luôn luôn cho dấu hiệu rõ ràng, chính xác, nhất là khoảng cách, phương hướng của mật thư.
    Giấu mật thư: dưới rất nhiều hình thức và nhiều vị tró để gây sự can đảm hoặc óc phán đoán, sáng tạo cũng như tính cảnh giác của người chơi. Như nấu trong nồi cơm đang nấu, trên chính áo quần của họ đang mặc, hoặc trong một đống phân bò, hoặc trong ổ kiến lửa,...
    Bảo quản mật thư: phải được bảo quản để không bị sai lệch vị trí cũng nhu bị rách nát.
    3. Tìm mật thư
    Bất cứ mật thư nào được cất giấu cũng phải có 1 dấu hiệu hướng dẫn. Dấu hiệu đó có thể bằng hình vẽ, có thể là một văn bản.Trước khi tìm mật thư, ta phải luôn bình tĩnh và đề cao cảnh giác, đọc kỹ ký hiệu, hướng mật thư và khoảng cách mật thư, rồi chính xác theo chỉ dẫn, đứng quan sát xem vị trí đó có gì khác thường, đặc biệt. Có thể có một viên sỏi trong đám cỏ, hoặc một nhúm cỏ bị vặt lá,... Nhẹ nhàng tìm kiếm cẩn thận, đừng vội vã bới tung hoặc quần nát vị trí mật thư. Bởi vì mật thư không chỉ là một tờ giấy được giấu ở dưới mặt đất mà có thể là những lá cỏ xếp lại trên đất mà ta đã xóa, hoặc là một lá cây khô được để khơi khơi,...
    Ta luôn nhớ: mật thư tìm bằng trí chứ không dùng bằng sức, phải lưu ý những dấu hiện khác thường, đặc biệt vì trong Trò chơi lớn tất cả đều đã được tính toán.
    4. Cấu trúc một mật thư Mật thư thường có 2 phần
    a. Bản mật mã: Là những ký tự hoặc hình vẽ, thoạt đầu có vẽ rất khó hiểu. Sau khi nghiên cứu kỹ chìa khóa, ta sẽ tìm ra hướng giải bằng cách đối chiếu những dữ kiện mà chìa khoá đã gợi ý.
    b. Chìa khóa: Là một hình thức gợi ý cho người dịch tìm ra hướng giải mật thư. Chìa khóa có thể là một câu thơ hoặc một ký hiệu nào đó bằng hình vẽ. Ký hiệu của chìa khóa là: OTT
    Sau khi giải mã xong, ta sẽ được một bản văn hoàn chỉnh, ta gọi đó là: bạch văn.
    Bạch văn: Là một văn bản hoàn chỉnh, tức là sau khi dịch xong, ta viết ra thành một bức thư bình thường mà ai cũng có thể đọc được.
    Có thể nói trong một mật thư thì hệ thống mã hóa là cái ổ khóa mà nhìn vào ta có thể thây được dễ dàng, còn khóa mới chính là cái chìa để mở, việc hiểu được khóa mới có thể cho ta 1 cái chìa vừa vặn để mở cái ổ đó.
    Trong các cuộc thi trò chơi lớn, muốn giải một mật thư đưa ra ta cần xem xét bản văn để tìm hiểu hệ thống mã hóa mà mật thư sử dụng, và xem xét khóa để giải.
    4. Lưu ý khi giải khi giải mật thư
    * Phải hết sức bình tĩnh
    * Tự tin nhưng không được chủ quan
    * Nghiên cứu khóa giải thật kỹ
    * Đặt các giả thiết và lần lượt giải quyết
    * Đối với việc giải mật thư trong trò chơi lớn, ta nên sao y bản chính và chia thành nhiều nhóm nhỏ để dịch. Như thế, ta sẽ tận dụng được hết những chất xám trí tuệ ở trong đội. Tránh tình trạng xúm lại, chụm đầu vào tranh dành xem một tờ giấy để rồi kết quả không đi tới đâu, mà dễ làm rách tờ giấy mật thư của chúng ta nữa.
    * Cuối cùng, nếu dịch xong, ta viết lại bản bạch văn cho thật rõ ràng, sạch sẽ và đầy đủ ý nghĩa.

    Bài 2

    Hệ thống thay thế


    1- Khái niệm: Là mẫu tự bản tin được thay thế bằng một kí hiệu mật mã. Văn bản được mã hóa bằng hệ thống thay thế được mã hóa những chữ, số, kí hiệu riêng (bao gồm cả âm thanh, hình ảnh ... ) thay thế cho một chữ.
    Hệ thống thay thế rất đa dạng, trong tổ chức Trò chơi lớn người tổ chức thường ra Mật thư dưới dạng của hệ thống này. Do vậy, đòi hỏi người chơi cần dành phần lớn thời gian để rèn luyện phần này.
     
    2. Thay thế bằng Morse:

    a. Chẵn lẻ: Số lẻ = tich (o) Số chẵn = te (--)
    VD: OTT: Chẳn, lẻ
    179305203609375035210026320356092032061-AR
    Dựa vào bảng Mosre để giải mật thư trên với chìa khóa là Số lẻ = tích, số chẵn = te. Số 0 là cách từ, 00 là cách chữ.
    1793 = o o o o = H
    52 = o - = A...
    Cứ như vậy ta dịch ra bạch văn  HANHF QUAAN = HÀNH QUÂN

    b. Âm nhạc: 
    Tùy vào chìa khóa, ta có thể biết được rằng nốt nhạc nào được ký hiệu là tich (o) và nốt nhạc nào được ký hiệu là te (-) 
    (có thể dựa theo nốt nhạc, cao độ, nốt đen - nốt trắng, nốt đơn - nốt móc,...) 

    c. Núi đồi: Đồi = tich (o); Núi = Te (--)
    VD:   
    Dựa vào tín hiệu Morse ta giải mã mật thư trên là TOI - LA - AI = TÔI LÀ AI 

    d. Một hai: Tich = 1, Te = 2, ngắt chữ = 0 
    VD: OTT: Một ngắn, hai dài
    20121012011012220011101102101111 - AR
    Dựa vào tín hiệu MOSRE giải mã thành bạch văn: TRẠI SINH

    Ngoài ra, người ta có thể sử dụng hai ký hiệu khác nhau để thay thế cho tich (o) và te (-) như hoa - lá, chữ in - chữ thường, trăng - sao, hoặc ký hiệu toán học như sau: Tich = x, Te = y -> x2 = I, xy = A 

    3- Thay thế CHỮ BẰNG CHỮ:
    Mật thư thay thế CHỮ BẰNG CHỮ: Là loại mật thư sẽ thể hiện cho chúng ta thấy một bản tin toàn là những chữ khó hiểu, buộc người chơi phải tìm ra chìa khóa và giải mã thành bản tin có nghĩa.

    Ví dụ: OTT: Anh em ta về cùng nhau ta sum họp.
    BGTB – BZB - AZM – UTH – UD /AR.

    Cách giải: Tìm chìa khóa: N = M
    Lập bảng:
    Tra bảng vừa lập như sau:  B = C;  G  =  H;  T  =  U; B  =  C...
    Bạch văn: CHÚC CÁC BẠN VUI VẺ.


    4- Thay thế SỐ BẰNG CHỮ:
    Đây là dạng mật thư rất đơn giản. Ta chỉ cần viết ra 26 chữ cái, rồi sau đó, viết ngay dưới vị trí chữ cái đó là số tương ứng mà chìa khóa đề ra. Sau đó dịch bình thường bằng cách: Cứ thấy số nào thì điền chữ tương ứng vào bên dưới.

    Ví dụ: OTT: Bò con đi học lớp 1
    19.7.26.13.7 – 13.8.4.13 /AR.

    Cách giải: Chìa khóa: Bò con = Bê = 1
    Lập bảng: 

    Tra bảng vừa lập như sau: 19 = T; 7 = H; 26 = A; 13 = N; 7 = H ....
    Bạch văn: THANH NIÊN

    5- Phương pháp đoán mò:

    Ngoài phương pháp giải mã theo chìa khóa thông thường, nhũng nguyên tắc về tiếng Việt sau đây có thể giúp bạn đoán mò nội dung của bạch văn khi gặp hệ thống thay thế.
    -    Những phụ âm chỉ có thể đứng ở đầu từ: B, D, Đ, K, L, Q, S, V
    -    Những phụ âm có thể ở đầu hoặc ở cuối của từ: M, P, T
    -    Phụ âm có thể đứng ở đầu hoặc ở giữa của từ: R
    -    Những phụ âm có thể ở đầu, ở giữa, hoặc ở cuối của từ: C, G, H, N
    -    Những nguyên âm dài I, Y, E, Ê, O, Ơ, A, U, Ư có thể ở đầu, giữa, hoặc cuối của từ.
    -    Những nguyên âm ngắn Ă, Â không bao giờ ở cuối từ.
    -    Nếu B, D, Đ, H, L, M, R, S, V, X, Y, CH, GH, KH, NG, NGH, NH, PH, TH ở đầu của từ thì chắc chắn tiếp theo đó là nguyên âm.
    -    Nếu C, H, M, N, P, T, Y, CH, NG ở cuối của từ thì chắc chắn trước đó là nguyên âm.
    -    Nếu G ở cuối của từ thì chắc chắn trước đó là N.
    -    Nếu H ở cuối của từ thì chắc chắn trước đó là C hoặc N.
    -    Nếu P ở đầu của từ thì chắc chắn sau nó là H.
    -    Nếu G là mẫu tự thứ hai của từ thì chắc chắn N là mẫu tự đầu của từ.
    -    Sau Q chắc chắn là U.
    -    Giữa UE chắc chắn là Y,...
    Ví dụ:
    TRONG KHI SINH HOẠT -> *R5+G K?I 8I+? ?5Ạ*

    Các bạn cần chú ý thêm, những dạng mật thư trong hệ thống thay thế được giới thiệu trên đây là dạng cơ bản. Khi tổ chức Trò chơi lớn người tổ chức có thể có rất nhiều biến thể của dạng trên và biến thể của khóa.

    Bài 3

    Hệ thống ẩn giấu


    Hệ Thống Ẩn Giấu:
    1- Khái niệm: Các văn bản được mã hóa bằng hệ thống ẩn giấu được giấu bằng cách chèn thêm vào các kí tự ảo, văn bản nằm chìm trong bản văn, ta phải dựa vào khóa tìm cách lọc ra văn bản thật.
    2- Các loại mật thư ẩn giấu:
    a. Nhảy cóc: 
    Đây là dạng mật thư cơ bản nhất của hệ thống ẩn giấu.
    Ví dụ:
    OTT: Điểm quân báo số 1, 2, 3...
    Lẻ thì để lại, chẳn không tha.

    H N A K N I H I F O Q U U O A E A L N E L Y U H C O S E 1 3 2 N H O / AR 
    Các giải: Lần lượt ta đánh số 1, 2, 3 ... trên các chữ cái của mật thư; để lại những số lẻ, bỏ đi những số chẳn thì ta được bản tin như sau:
    HANHF QUAAN LUCS 12 GIOWF
    b.Mực vô hình: 
    Là thứ chất lỏng không màu dùng để viết mật thư. Khi khô đi mực sẽ không để lại dấu vết trên trang giấy. Người nhận thư sẽ làm cho nét chữ hiện ra bằng cách nhúng các tờ giấy vào nước, hơ lửa hoặc bôi hóa chất lên. Nét chữ có màu xanh, nâu, vàng, đỏ hoặc đen tùy theo mỗi thứ mực và thuốc hiện hình.
    Ví dụ:  OTT: Hãy tắm rửa cho tôi thật sạch
    Tôi khát quá!
    Tôi lạnh quá!
    Diêm quẹt đâu?...
    Nói chung mật thư viết bằng hệ thống ẩn giấu ít gặp trong các lần chạy TCL và nếu xuất hiện cũng ko quá phức tạp.

    Bài 4

    Hệ thống Dời chỗ - Hoán chuyển

     
    Các mật thư mã hóa bằng Hệ thống hoán chuyển vị trí rất thường xuất hiện trong các lần tổ chức Trò chơi lớn. Các văn bản mã hóa bằng hệ thống thay đổi vị trí được chuyển vị trí các kí tự với nhau, muốn giải phải biết kiểu dịch chuyển để có thể dịch được. Phần này, yêu cầu các bạn ĐV-TN phải chú ý.
    1- Dựa theo chìa khóa để giải:
    a) Khóa đầu đuôi:

    OTT: Rắn ăn đuôi

    TPUNYAGNNKAHA - AR

    Các giải: Ta đánh số thứ tự theo kiểu số 1 trên chữ đầu của văn bản và số 2 trên chữ cuối văn bản, sau đó ta xếp các số lại với nhau theo thứ tự 1,2,3,... thì được bạch văn.

    T P U N Y A G N N K A H A
    1 3 5 7 9 11 13 12 10 8 6 4 2

    1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13
    T A P H U A N K Y N A N G

     Bạch văn: TẬP HUẤN KỸ NĂNG

    b) Khóa bắt tà vẹt: 
    Đối với mật thư này ta thấy có từng 3 chữ đi liên với nhau theo kiểu nằm ngang, khi dịch ta chỉ cần viết lại theo kiểu thanh tà vẹt đường ray.

    OTT: Làm đường ray để hành trình xuyên Việt.
    KVH - HIO - OEZ - NVZ - GGZ - CIZ - OKZ - AR

    Cách giải: Khi dịch ta có thể xếp từng nhóm chữ theo hàng dọc và đọc chữ hàng ngang là được bạch văn.

    K H O N G C O
    V I E C G I K
    H O Z Z Z Z Z
    Bạch văn: KHÔNG CÓ VIỆC GÌ KHÓ.
    Tương tự khóa bắt tà vẹt ta có khóa 1,2,3,4,5, hoặc 1,3,5,7,9...

    Thử tài các bạn nha!
    OTT: 1,2,3 tiến lên
    Toàn thắng ắt về ta!!!
    KCCOOKB - HOGCLHE - OVIHOON - NIKINN - GEHSGG - AR

    c) Ngoài ra còn có các loại khóa như: Đi dọc hành lang, xuống bằng thang máy; Mưa rơi; Hình một nét; Thành Cổ loa... các bạn có thể nghiên cứu thêm. Vì những dạng mật thư này thường đơn giản vì nhìn vào chìa khóa có thể giải được ngay.


    2. Bảng, hàng, cột:
    Để giải được mật thư dạng này chúng ta phải lập 3 bảng như sau: (nếu lấy A làm gốc)

    BẢNG 1

    A B C
    D E F
    G H I

    BẢNG 2
    J K L
    M N O
    P Q R

    BẢNG 3
    S T U
    V W X
    Y Z  

    OTT: Bảng, hàng, cột = 111 = A

    132, 223, 133 - 312, 233, 111, 133 - AR


    Cách giải: Dựa vào các bản vừa lập trên, xác định các chữ số trong mật thư lần lượt là bảng, hàng, cột sẽ giải được bạch văn.
    132: Bảng 1, hàng 2, cột 3 = H
    223: 
    Bảng 2, hàng 2, cột 3 = O
    133: 
    Bảng 1, hàng 3, cột 3 = I
    .....

    Bạch văn: HỘI TRẠI
     
    Hệ thống dời chổ, hoán chuyển rất đa dạng. Phần trước đã giới thiệu với các bạn hai dạng: Dựa theo chìa khóa để giải và Bảng, hàng, cột. Tiếp theo giới thiệu cho các bạn các dạng sau:
    3- Khóa Phương hướng:
    Là loại khóa dựa  trên phương hướng theo quy ước từ: Đông, Tây, Nam, Bắc, Đông Nam, Tây Nam, Đông Bắc, Tây Bắc. Người chơi cần phải thận trọng để lập bảng, tìm gốc mới có thể giải ra.
    Ví dụ: OTT: Cho tiểu đội hành quân về phía Đông đợi lệnh!
    B3,TB1,ĐN3 - B1,ĐB2TN2 - B2,ĐN1,ĐN3 - B3,T3,Đ1,Đ2 - AR
    Cách giải: Khóa phương hướng. (vì loại này không thể nhầm được).
    Gốc: Tiểu đội = A = Đông 1
    Có thể vẽ 4 vòng tròn đồng tâm, xác định 8 hướng như quy ước với A = Đông 1 để giải, hoặc đơn giản hơn là lập bảng như sau:

    Căn cứ vào bảng vừa lập, ta dễ dàng giải được mật thư trên.
    Bạch văn: THU DỌN LỀU TRẠI.
    Lưu ý: Khi lập bảng phải bỏ trống 6 ô cuối của vòng thứ 4.

    4. Khóa VIỆT NAM
    Đây là một loại khóa ẩn hoán chuyển cực kỳ phức tạp, nếu các bạn không thường xuyên rèn luyện sẽ gặp nhiều khó khăn trong quá trình giải mã.
    Sau đây là mật thư của dạng khóa này.

    OTT: VIỆT NAM QUÊ HƯƠNG TÔI
    HHQNA - AHUCG - UNHAN - ICNOV- OIEUI- DICUGT- DDYHA - AR
    Cách giải: Nhìn vào mật thư này ta thấy các cụm từ có số chữ cái bằng nhau, hoặc hơn kém nhau một chữ.
    Đầu tiên ta viết mật thư lại thành cột theo khóa VIỆT NAM


    V I E T N A M
    H A U I O D D
    H H N C I I D
    Q U H N E C Y
    N C A O U U H
    A G N V I G A
              T  
                 

    Sau đó, dịch chuyển các chữ cái trong VIET NAM lại theo bảng chữ cái Alphabet và tuân theo thứ tự ưu tiên chữ đứng bên trái trước trong trường hợp có nhiều hơn 1 chữ giống nhau.

    1-A 2-E 3-I 4-M 5-N 6-T 7-V
    D U A D O I H
    I N H D I C H
    C H U Y E N Q
    U A C H U O N
    G N G A I V A
    T            

    Sau khi xếp lại thứ tự ta đọc đươc bạnh văn: ĐƯA ĐỘI HÌNH DỊCH CHUYỂN QUA CHƯỚNG NGẠI VẬT


    CHÚC CÁC BẠN THÀNH CÔNG


    Nhắn tin cho tác giả
    Lê Hoài Trung @ 16:17 30/03/2014
    Số lượt xem: 852
    Số lượt thích: 1 người (Dương Quốc Khanh)
     
    Gửi ý kiến